Gevoelige tanden: oorzaken en wat echt helpt

Gevoelige tanden: korte pijnscheuten bij koud, warm of zoet

Een slok ijskoud water, een hap ijs of zelfs een frisse wind — en daar is die korte, scherpe pijnscheut. Gevoelige tanden (tandheelkundig: dentinehypersensitiviteit) komen enorm vaak voor, vooral tussen 20 en 50 jaar. Meestal is het onschuldig, maar soms verbergt zich een probleem dat behandeling vraagt. Zo maak je het onderscheid.

Hoe ontstaat tandgevoeligheid?

Onder het beschermende glazuur van je tand ligt het dentine (tandbeen), doorweven met microscopische kanaaltjes die rechtstreeks in verbinding staan met de tandzenuw. Komt dat dentine bloot te liggen, dan prikkelen koude, warmte, zoet of zuur de zenuw. Dat gebeurt vooral door:

• Terugtrekkend tandvlees: de tandhals komt bloot te liggen (vaak door te hard poetsen of door tandvleesontsteking).
• Glazuurslijtage: door zure voeding en dranken (frisdrank, fruitsap, wijn), tandenknarsen of agressief poetsen.
• Tanden bleken: tijdelijke gevoeligheid is een bekend neveneffect.
• Een beginnend gaatje, een lekkende vulling of een barstje — dan is de gevoeligheid een symptoom, geen op zichzelf staand probleem.
• Na een tandheelkundige behandeling: enkele dagen tot weken gevoeligheid na een vulling of reiniging is normaal.

Wat helpt tegen gevoelige tanden?

1. Speciale tandpasta voor gevoelige tanden (met kaliumnitraat of stannousfluoride). Gebruik ze consequent; het effect bouwt op over twee tot vier weken. Je kan een beetje tandpasta ook ’s avonds op de gevoelige plek aanbrengen en laten inwerken.
2. Zachter poetsen met een zachte borstel, zonder horizontaal schrobben over de tandhalzen.
3. Zuur beperken: drink frisdrank en fruitsap met mate, spoel na met water en poets niet meteen ná zuur (wacht een half uur, anders poets je verweekt glazuur weg).
4. Fluoride: een mondspoeling of gel met fluoride versterkt het glazuur.

Wanneer naar de tandarts?

Ga langs wanneer de gevoeligheid na een maand zelfzorg aanhoudt, wanneer de pijn lang nazindert (langer dan een halve minuut), spontaan opkomt of zich op één specifieke tand concentreert. Dan kan er een gaatje, barst of ontstoken zenuw achter zitten — en hoe vroeger dat wordt aangepakt, hoe kleiner de ingreep. De tandarts kan blootliggende tandhalzen bovendien afdekken met een beschermlaag of een kleine vulling, of fluoridelak aanbrengen.